Гимн Казахской ССР

Гимн Казахской Советской Социалистической Республики
каз. Қазақ Кеңес Социалистік Республикасының мемлекеттік гимні / Qazaq Keñes Sotsialistık Respiblikasynyñ memlekettık gimnı
Автор слов Каюм Мухамедханов
Абдильда Тажибаев
Габит Мусрепов, 1943
Композитор Мукан Тулебаев,
Евгений Брусиловский,
Латиф Хамиди, 1943
Союзная республика  Казахская ССР
Утверждён 1945
Отменён 1991

Государственный гимн Казахской ССР (каз. Қазақ Кеңес Социалистік Республикасының мемлекеттік гимні / Qazaq Keñes Sotsialistık Respiblikasynyñ memlekettık gimnı) — Государственный Гимн Казахской ССР с 1945 по 1991 год. В суверенном Казахстане музыка гимна, с другими словами, использовалась до 2006 года, а затем был принят совершенно другой гимн.

Музыка — Мукана Тулебаева, Евгения Брусиловского, Латифа Хамиди. Слова — Каюма Мухамедханова, Абдильды Тажибаева, Габита Мусрепова. Существуют источники, утверждающие, что единоличным автором текста был Каюм Мухамедханов, а вклад других авторов ограничивается всего лишь изменением начальных слов с «ер қазақ» на «біз қазақ».[1] В 1943 году 27-летний, не являющимся членом КПСС, Каюм Мухамедханов выиграл конкурс как автор текста первого Государственного Гимна Казахской ССР.

Текст гимна

Оригинал на казахском[2][3] Латинский вариант Транскрипция МФА Подстрочный перевод

Біз қазақ ежелден еркіндік аңсаған,
Бостандық өмір мен ар үшін қиған жан.
Торлаған тұманнан жол таппай тұрғанда,
Жарқырап Лениндей күн жығып, атты таң.

Жасасын Советтер/Кеңестер Одағы,
Жеткізген еркіндік, теңдікке,
Бастайтын елдерді бірлікке,
Жеңіске, шаттыққа, ерлікке!

Дақ салмай Лениннің жеңімпаз салтына,
Ұрпағы қосты даңқ Оттаның даңқына,
Одақтас, ұрандас елдердің қамқоры,
Көп алғыс айтамыз ұлы орыс халқына.

Жасасын Советтер/Кеңестер Одағы,
Жеткізген еркіндік, теңдікке,
Бастайтын елдерді достыққа,
Жеңіске, шаттыққа, ерлікке!

Іргелі мемлекет, ерікті болдық ел,
Достықпен, бірлікпен жайнайды туған жер.
Еңбекте, майданда, жеткізген жеңіске
Данышпан партия/Сталин — сүйікті кемеңгер.

Жасасын Советтер/Кеңестер Одағы,
Жеткізген еркіндік, теңдікке,
Бастайтын елдерді бақытқа,
Жеңіске, шаттыққа, ерлікке!

Bız qazaq ejelden erkındık añsağan,
Bostandyq ömır men ar üşın qiğan jan.
Torlağan tūmannan jol tappai tūrğanda,
Jarqyrap Lenindei kün jyğyp, atty tañ.

Jasasyn Sovetter/Keñester Odağy,
Jetkızgen erkındık, teñdıkke,
Bastaityn elderdı bırlıkke,
Jeñıske, şattyqqa, erlıkke!

Daq salmai Leninnıñ jeñımpaz saltyna,
Ūrpağy qosty dañq Ottanyñ dañqyna,
Odaqtas, ūrandas elderdıñ qamqory,
Köp alğys aitamyz ūly orys halqyna.

Jasasyn Sovetter/Keñester Odağy,
Jetkızgen erkındık, teñdıkke,
Bastaityn elderdı dostyqqa,
Jeñıske, şattyqqa, erlıkke!

Irgelı memleket, erıktı boldyq el,
Dostyqpen, bırlıkpen jainaidy tuğan jer.
Eñbekte, maidanda, jetkızgen jeñıske
Danyşpan Partia/Stalin — süıktı kemeñger.

Jasasyn Sovetter/Keñester Odağy,
Jetkızgen erkındık, teñdıkke,
Bastaityn elderdı baqytqa,
Jeñıske, şattyqqa, erlıkke!

[bɘz qɑzɑ́q jeʒʲeldʲén | jerkɘndɘ́k ɑŋsɑʁɑ́n |]
[bostɑndə́q ɥɵmɘ́r mʲen | ɑr‿ʉʃɘ́n qɨʁɑ́n ʒɑn ǁ]
[torɫɑʁɑ́n tʊmɑnːɑ́n | ʒoɫ tɑpːɑ́j tʊrʁɑndɑ́ |]
[ʒɑrqərɑ́p lʲénindʲej | kʉn ʒəʁə́p ɑtːə́ tɑŋ ǁ]

[ʒɑsɑ́sən sovetːʲér (kʲeŋʲestʲér) wodɑʁə́ |]
[ʒʲetkɘzgʲén jerkɘndɘ́k | tʲeŋdɘkːʲé |]
[bɑstɑjtə́n jeldʲerdɘ́ bɘrlɘkːʲé |]
[ʒʲeŋɘskʲé ʃɑtːəqːɑ́ jerlɘkːʲé ǁ]

[dɑq sɑɫmɑ́j lʲeninːɘ́ŋ | ʒʲeŋɘmpɑ́z sɑɫtənɑ́ |]
[ʊrpɑʁə́ qostə́ dɑɴq | wotːɑnə́ŋ dɑɴqənɑ́ |]
[wodɑqtɑ́s ʊrɑndɑ́s | jeldʲerdɘ́ŋ qɑmqorə́ |]
[kɵp ɑɫʁə́s ɑjtɑ́məz | ʊɫə́ worə́s χɑɫqənɑ́ ǁ]

[ʒɑsɑ́sən sovetːʲér (kʲeŋʲestʲér) wodɑʁə́ |]
[ʒʲetkɘzgʲén jerkɘndɘ́k | tʲeŋdɘkːʲé |]
[bɑstɑjtə́n jeldʲerdɘ́ dostəqːɑ́ |]
[ʒʲeŋɘskʲé ʃɑtːəqːɑ́ jerlɘkːʲé ǁ]

[ɘrgʲelɘ́ mʲemlʲekʲét | jerɘktɘ́ boɫdə́q jel |]
[dostə́qpʲen bɘrlɘ́kpʲen | ʒɑjnɑjdə́ tuʁɑ́n ʒʲer ǁ]
[jeŋbʲektʲé mɑjdɑndɑ́ | ʒʲetkɘzgʲén ʒʲeŋɘskʲé |]
[dɑnəʃpɑ́n pɑ́rtijɑ (əstɑ́lin) | sʉjɘktɘ́ kʲemʲeŋgʲér ǁ]

[ʒɑsɑ́sən sovetːʲér (kʲeŋʲestʲér) wodɑʁə́ |]
[ʒʲetkɘzgʲén jerkɘndɘ́k | tʲeŋdɘkːʲé |]
[bɑstɑjtə́n jeldʲerdɘ́ bɑqətqɑ́ |]
[ʒʲeŋɘskʲé ʃɑtːəqːɑ́ jerlɘkːʲé ǁ]

Мы, казахи, издревле стремились к свободе,
Жертвуя жизнью ради воли и чести.
И искали пути среди темного тумана…
Но взошел Ленин, как заря, и настало утро!

Да здравствует Советский Союз,
Что привел нас к свободе, к равенству,
Что ведет все страны к единству,
К победе, к радости, к подвигам!

Победоносный путь Ленина никогда не будет запятнан,
И поколения будут приумножать славу Отчизне,
И благодетелю союзных братских республик,
Великому русскому народу говорим мы: большое спасибо!

Да здравствует Советский Союз,
Что привел нас к свободе, к равенству,
Что ведет все страны к дружбе,
К победе, к радости, к подвигам!

Стали мы мощным государством, свободной страной
И родная земля расцветает дружбой и единством.
Приведшую нас к победам в труде и на брани
Мудрую Партию — искренне любим.

Да здравствует Советский Союз,
Что привел нас к свободе, к равенству,
Что ведет все страны к счастью,
К победе, к радости, к подвигам!

Слушать гимн

См. также

Примечания

  1. Белякина А. Человек-легенда. — Алматы, 2009. — ISBN 978-601-06-0422.
  2. Государственный гимн Казахской ССР, Государственные символы России.
  3. Казахстан (1945—1991)

Ссылки